Mag ik een fiets zonder verlichting overdag op de openbare weg gebruiken?

Fiets zonder verlichting overdag: wat zegt de wet?

Ja, overdag mag je in Nederland fietsen zonder verlichting op de openbare weg. De verplichting om verlichting te voeren geldt alleen bij nacht, of wanneer de daglichtsomstandigheden zo slecht zijn dat je niet goed kunt zien of gezien kunt worden. Je hoeft dus geen werkende fietslampen te hebben op een heldere, zonnige dag.

Wanneer is verlichting wél verplicht?

De regels over fietsverlichting staan in het Reglement verkeersregels en verkeerstekens 1990 (RVV 1990) en de Wegenverkeerswet. Verlichting is verplicht in de volgende situaties:

• 's Nachts: Zodra het donker is, moet je een witte of gele koplamp aan de voorzijde voeren en een rode achterlamp of reflector achteraan.
• Overdag bij slechte zichtbaarheid: Denk aan dichte mist, hevige regen, sneeuwval of andere weersomstandigheden waardoor het zicht ernstig beperkt is. De wet spreekt van situaties waarbij het daglicht onvoldoende is.
• In tunnels: Ook overdag ben je in een tunnel verplicht verlichting te voeren, omdat het er donker is.

Wat zijn de eisen aan de verlichting?

Als verlichting verplicht is, gelden de volgende technische eisen:

• Voorlicht: wit of geel, zichtbaar op voldoende afstand
• Achterlicht: rood, zichtbaar op voldoende afstand
• Reflector achter: minimaal één rode reflector (dit is ook overdag aanwezig op veel fietsen en is altijd verplicht)
• De lampen mogen vast branden of knipperen

Let op: een rode reflector aan de achterzijde is te allen tijde verplicht, ook overdag. Dit is geen verlichting in de actieve zin, maar een passief veiligheidsmiddel. Ontbreekt deze, dan rijd je altijd in overtreding.

Wat is de boete als je zonder verlichting rijdt terwijl dat wel verplicht is?

Rijd je 's nachts of bij slechte zichtbaarheid zonder verlichting, dan riskeer je een boete. De boete voor het ontbreken van verlichting op een fiets bedraagt € 100 (peiljaar 2024). Dit kan oplopen als je meerdere overtredingen tegelijk begaat, bijvoorbeeld geen voor- én achterlicht.

Praktijkvoorbeelden

Situatie 1: Zonnige zomerdag Je rijdt om 14:00 uur op een heldere dag naar je werk. Je fietslampen zijn leeg of kapot. Dit is geen probleem qua verlichting — je mag gewoon rijden, zolang je reflector aanwezig is.

Situatie 2: Bewolkte novemberochtend met mist Het is 08:30 uur, het is officieel dag, maar door dichte mist is het zicht minder dan 50 meter. In dit geval wordt verwacht dat je verlichting voert, ook al is het technisch gezien overdag.

Situatie 3: Tunnel op een fietspad Je fietst overdag door een fietstunnel. Hoewel het buiten licht is, is het binnen de tunnel donker. Je bent verplicht je verlichting aan te zetten.

Advies: zet je licht ook overdag aan

Hoewel het overdag bij goed weer niet verplicht is, raden verkeersdeskundigen en organisaties zoals de ANWB en Veilig Verkeer Nederland aan om ook overdag je fietslamp aan te zetten. Fietsers met brandende lampen overdag worden significant beter opgemerkt door automobilisten, wat het risico op ongelukken verkleint. Moderne LED-fietslampjes gaan lang mee op een batterij, dus er is weinig reden om het niet te doen.

Samenvatting

Kortom: overdag bij normaal daglicht mag je zonder verlichting rijden, maar zorg altijd voor een rode reflector achter en wees extra voorzichtig bij slechte weersomstandigheden.